Genital Siğil Kremi İşe Yarar mı? İmikimod, Podofilotoksin ve Sinekateşin
Güncelleme tarihi: 3 gün önce
Genital siğil kremi, doğru hastada işe yarayan bir tedavi seçeneğidir; ancak her siğil için uygun değildir. Az sayıda ve dıştan görülen siğillerde krem tek başına yeterli olabilir. Buna karşılık idrar kanalı içi, vajina içi, rahim ağzı ve makat içindeki lezyonlarda krem kullanılmaz; bunlar hekimin uyguladığı yöntemlerle tedavi edilir.
Muayenehanemde genital siğil nedeniyle başvuran hastaların önemli bir kısmı, eczaneden aldığı ya da internetten sipariş ettiği bir kremi haftalarca yanlış bölgeye sürdükten sonra geliyor. Bu yazıda üç etken maddeyi, gerçek başarı oranlarını, kullanım şemalarını ve kremin işe yaramadığı durumları anlatıyorum.
Genital Siğil Kremi Nedir, Hangi Etken Maddeler Kullanılır?
Genital siğil kremi, hastanın kendi uyguladığı ilaçların ortak adıdır. Bu ilaçlar ya siğil dokusunu eritir ya da bağışıklık sistemini o bölgede uyararak virüsle savaşmasını sağlar. Üç etken madde öne çıkar: imikimod, podofilotoksin ve yeşil çay katekinlerinden elde edilen sinekateşin. Üçü de yalnızca dış genital bölge siğilleri içindir.
Genital siğillerin nedeni HPV'dir. IUSTI 2019 Avrupa kılavuzuna göre anogenital siğillerin %95'inden fazlası HPV 6 ve HPV 11 tiplerine bağlıdır. Bu iki tip kanser yapan yüksek riskli tiplerden farklıdır. Kremler görünen siğili temizler, virüsü vücuttan silmez; bağışıklık sistemi virüsü zamanla baskılar.
İmikimod içeren ürünler farklı ticari adlarla satılır; hastaların en çok aradığı ad Aldara'dır. Ticari ad ne olursa olsun etken madde ve kullanım şeması aynıdır.
Bir ayrıntıyı baştan netleştirelim: her kabartı siğil değildir. Peniste glansın taç kısmında sıra sıra dizilmiş, hepsi birbirine benzeyen küçük kabartılar çoğu zaman inci papülleri olur ve tedavi gerektirmez. Krem almadan önce tanının konması bu yüzden önemlidir. Tedavi seçeneklerinin tamamını genital siğil tedavisi sayfamızda topladım.
Tedaviye başlamadan HPV tipini öğrenmek gerekir mi? Görünür siğili olan bir hastada tedavi kararı için tiplendirme şart değildir; tanı klinik muayeneyle konur. Tiplendirme ve smear, özellikle kadınlarda kanserle ilişkili yüksek riskli tiplerin taranması amacıyla ayrı bir başlık olarak değerlendirilir.
Genital Siğil Kremleri Gerçekten İşe Yarıyor mu?
Evet, ama beklenti gerçekçi olmalı. Kremler görünen siğilleri hastaların yaklaşık yarısında tamamen temizler, virüsü yok etmez ve nüksü tümüyle engellemez. Randomize çalışmaların derlendiği bir sistematik incelemede imikimod %5 krem uygulanan hastaların %51'inde siğiller tümüyle kaybolmuş, plasebo grubunda ise bu oran %6'da kalmıştır.
Aynı derlemede hastaların %72'sinde siğil alanı en az yarı yarıya küçülmüş (plasebo grubunda %20) ve tedavi sonunda hem tam temizlenme hem de nükssüz izlem oranı %37 bulunmuştur (plasebo %4).
Üç etken maddeyi karşılaştıran, 41 randomize çalışmayı ve 6.371 hastayı kapsayan ağ meta analizinde şu tablo çıkmıştır: podofilotoksin %0,5 solüsyon, lezyon temizlenmesinde imikimod %5 kremden daha etkili bulunmuş (olasılık oranı 1,94), buna karşılık yan etki sıklığı daha yüksek çıkmıştır. Sinekateşin %15 merhem ise imikimoda göre daha düşük etkinlik göstermiştir. Üç ilaç arasında nüks oranları açısından anlamlı fark bulunmamıştır.
Bu rakamları okurken bir ayrıntıya dikkat etmek gerekir. Çalışmalardaki tam temizlenme, tedavi sonunda görünür siğil kalmaması anlamına gelir; virüsün vücuttan silindiği anlamına gelmez. Bu yüzden tedavi bitiminde yapılan kontrol muayenesi, tedavinin kendisi kadar önemlidir.
Sinekateşinin kendi faz 3 çalışmalarında (1.005 hasta) tam temizlenme oranı %15'lik merhemde %54,9, %10'luk merhemde %53,6, plasebo grubunda %35,4 olarak bildirilmiştir. Aynı çalışmada izlem sırasındaki nüks oranı %6,8'e kadar düşük kalmıştır.
İmikimod Kremi Nasıl Kullanılır?
İmikimod, siğil dokusunu eritmez; uygulandığı bölgede bağışıklık yanıtını uyararak vücudun virüsle savaşmasını sağlar. CDC 2021 kılavuzuna göre %5'lik krem haftada üç gece, yatmadan önce ve yalnızca lezyonun üzerine ince bir tabaka halinde sürülür, 6 ila 10 saat sonra sabun ve suyla yıkanır. Tedavi en fazla 16 hafta sürer.
İmikimodun %3,75'lik biçimi ise her gece uygulanır ve tedavi süresi 8 haftayı geçmez. Uygulama bölgesinde kızarıklık, hassasiyet, kaşıntı ve yüzeyel yara beklenen yanıtın parçasıdır; bu bulgular genellikle ilacın çalıştığını gösterir. Şiddetli tahrişte tedaviye ara verilir, hekime danışılır.
İki pratik uyarı: imikimod prezervatif ve diyaframın malzemesini zayıflatabilir, bu yüzden uygulama gecelerinde korunma yöntemi buna göre planlanmalıdır. Gebelikte imikimod önerilmez.
Podofilotoksin Nasıl Kullanılır?
Podofilotoksin, siğil hücrelerinin bölünmesini durdurarak dokuyu eritir ve etkisi imikimoda göre daha hızlı görülür. CDC 2021 şemasına göre %0,5 solüsyon ya da %0,15 krem, günde iki kez üç gün boyunca uygulanır, ardından dört gün ara verilir. Bu döngü en fazla dört kez tekrarlanır.
Tedavi alanı sınırlıdır: günde en fazla 0,5 mL ilaç ve 10 santimetrekareden küçük bir alan. Bu sınırların aşılması ağrılı yaralara yol açar. Podofilotoksin gebelikte kullanılmaz.
Burada sık bir karışıklık var. Eczanelerde satılan ve el, ayak siğilleri için üretilen 5-florourasil ve salisilik asit içerikli çözeltiler genital bölge için tasarlanmamıştır. Bu farkı Verrutol nedir yazımda ayrıntılı anlattım.
Sinekateşin Merhemi Kimler İçin Uygundur?
Sinekateşin, yeşil çay yapraklarından elde edilen katekinleri içerir ve bitkisel kökenli olması hastalar için çoğu zaman tercih nedenidir. %15'lik merhem günde üç kez ince bir tabaka halinde sürülür, uygulamadan sonra yıkanmaz ve tedavi süresi 16 haftayı geçmez. Yan etkileri genellikle hafiftir.
Buna karşılık iki kısıt var. Bağışıklığı baskılanmış hastalarda, HIV ile yaşayanlarda ve aktif genital herpesi olanlarda sinekateşin önerilmez. Prezervatifi zayıflatma etkisi bu üründe de geçerlidir. Türkiye'de her üç ilacın da eczane bulunabilirliği dönemsel olarak değişir; tedaviye başlamadan önce bunu birlikte planlamak gerekir.
Genital Siğil Kremi Hangi Bölgelere Sürülür, Hangi Bölgelere Sürülmez?
Kremler yalnızca dıştan görülen ve ele gelen siğiller içindir; bu ayrım tedavinin en kritik noktasıdır. Uygun bölgeler erkekte penis gövdesi, glans, sünnet derisi ve skrotum; kadında vulva ile büyük ve küçük dudaklar; her iki cinste kasık bölgesi ve makat çevresindeki normal cilttir.
Şu bölgelere hasta tarafından krem uygulanmaz: idrar kanalının içi (üretra), vajina içi, rahim ağzı ve makat kanalının içi. Bu yerleşimlerde ilaç hem etkisizdir hem de mukozada ciddi yanık ve yara oluşturabilir. Bu siğiller kriyoterapi, trikloroasetik asit, elektrokoter ya da cerrahi eksizyonla tedavi edilir. Makat çevresi ve makat içi yerleşimin ayrı bir değerlendirme gerektirdiğini anal siğil yazımda ele aldım.
Kadınlarda Genital Siğil Kremi Kullanımı Farklı mıdır?
Temel ilkeler aynıdır, ancak iki fark önemlidir. Birincisi yerleşimdir: kadınlarda siğiller çoğu zaman vulvada, büyük ve küçük dudaklarda ve vajina girişinde görülür. Vajina içi ve rahim ağzındaki lezyonlar gözle fark edilmez; jinekolojik muayene ve smear değerlendirmesi gerekir. Bu bölgelere krem sürülmez.
İkincisi gebelik. Podofilotoksin ve imikimod gebelikte kullanılmaz; sinekateşin için de yeterli güvenlilik verisi yoktur. Gebelikte tercih edilen yöntemler kriyoterapi, trikloroasetik asit ve gerektiğinde cerrahidir. Gebelik sürecinin yönetimini gebelikte HPV ve genital siğil takibi yazımda anlattım.
Krem Tedavisinde En Sık Yapılan Dört Hata
Muayenehane pratiğimde krem tedavisinin başarısız olduğu durumların çoğu ilaçtan değil, uygulama biçiminden kaynaklanır. Dört hata öne çıkıyor: tanı konmadan ilaca başlamak, ilacı lezyon dışındaki sağlam deriye yaymak, düzenli uygulamayı birkaç hafta sonra bırakmak ve tahriş çıkar çıkmaz tedaviyi tümüyle kesmek.
Dördünün ortak çözümü basittir. Tedavi öncesi muayene ile tanı doğrulanır, hangi lezyona ne kadar süreyle ilaç süreceğiniz gösterilir, tahriş durumunda tedaviye ara verilip hekimle iletişime geçilir. Uygulamayı yazılı bir şemayla takip eden hastalarda tedaviyi tamamlama oranı belirgin biçimde yükseliyor.
Krem mi, Kriyoterapi mi, Cerrahi mi Seçilmeli?
Karar altı ölçüte göre verilir: siğillerin sayısı, boyutu, yerleşimi, hastanın tedaviyi düzenli uygulayabilme olanağı, gebelik durumu ve bağışıklık sisteminin durumu. Az sayıda, küçük ve dıştan görülen siğillerde krem uygundur. Yaygın, büyük ya da iç yerleşimli siğillerde hekimin uyguladığı yöntemler öne geçer.
Pratikte fark şudur: krem tedavisi haftalar sürer ve düzenli uygulama ister; kriyoterapi, koter ve cerrahi çoğu zaman bir ya da birkaç seansta görünür sonuç verir. İkisinde de nüks olabilir. Yöntemlerin tamamını ve hangi durumda hangisinin seçildiğini genital siğil tedavisi nasıl olur yazımda karşılaştırdım. Konuya ayrılmış genital siğil bilgi sitemizde de görsel anlatımlar bulabilirsiniz.
Siğiller Kremle Geçtikten Sonra Tekrarlar mı?
Tekrarlayabilir. Nüks çoğunlukla tedaviden sonraki ilk aylarda görülür; bunun nedeni ilacın başarısızlığı değil, çevre deride sessiz kalan virüstür. Yukarıda aktarılan ağ meta analizinde üç etken madde arasında nüks açısından anlamlı fark bulunmamıştır, yani en az tekrarlayan krem diye bir seçenek yoktur.
Nüksü azaltmak için tedavi sonrası kontrol muayenesi, partnerin değerlendirilmesi ve sigaranın bırakılması önerilir. HPV aşısı mevcut siğili tedavi etmez, ancak aşının kapsadığı tiplerle yeni karşılaşmayı önler; ayrıntıları HPV aşısı kimlere yapılır yazımda bulabilirsiniz. Siğillerin kendiliğinden gerileyip gerilemediği sorusunu ise genital siğil kendiliğinden geçer mi yazımda ele aldım.
Sık Sorulan Sorular
Genital siğil kremi eczaneden reçetesiz alınabilir mi?
Genital bölge için kullanılan bu ilaçlar hekim değerlendirmesi ve reçetesi ile kullanılmalıdır. Tanı konmadan başlanan tedavi, siğil olmayan bir lezyonun aylarca yanlış tedavi edilmesine yol açabilir.
Krem ne kadar sürede etki eder?
Etken maddeye göre değişir. İmikimod ve sinekateşinde tedavi 16 haftaya kadar sürebilir, podofilotoksinde dört haftalık döngüler uygulanır. İlk birkaç haftada belirgin değişiklik olmaması tedavinin başarısız olduğu anlamına gelmez.
Tedavi sırasında cinsel ilişkiye girilebilir mi?
Siğil varken bulaş riski sürer. Ayrıca imikimod ve sinekateşin prezervatifin malzemesini zayıflatabilir. Bu nedenle tedavi süresince ilişki ve korunma yöntemi hekiminizle birlikte planlanmalıdır.
Krem siğili geçirirse virüs de yok olmuş olur mu?
Hayır. Krem görünen lezyonu temizler; HPV bir süre daha ciltte kalabilir. Bağışıklık sistemi virüsü çoğu kişide zamanla baskılar, bu yüzden kontrol muayenesi önerilir.
Kremi siğil dışındaki sağlam cilde sürmek zararlı mı?
Zararlıdır. İlaç sağlam deride yanma, kızarıklık ve yara yapabilir. Uygulama yalnızca lezyonun üzerine, ince bir tabaka halinde yapılır.
Eşimde siğil yoksa tedavi gerekir mi?
Eşinizin tedaviye değil, muayeneye ihtiyacı vardır. Gözle görülmeyen lezyonlar olabilir; kadınlarda ayrıca smear ve jinekolojik değerlendirme gerekebilir.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; muayene, tanı ve tedavinin yerini tutmaz. Şikâyetleriniz için bir üroloji uzmanına başvurunuz.
Randevu ve İletişim
Hekim: Op. Dr. Niyazi Umut Özdemir, Üroloji Uzmanı
Adres: Fener Mahallesi, Bülent Ecevit Bulvarı No:23 Kanyon Plaza K:4 D:7, 07160 Muratpaşa/Antalya
Telefon: 0242 323 17 77
WhatsApp: 0505 525 24 22
Randevu: Online randevu sayfası
Çalışma saatleri: Pazartesi-Cuma 09:00-17:30, Cumartesi 09:00-12:00
ORCID: 0000-0002-6457-4770
Kaynakça
Workowski KA, Bachmann LH, Chan PA, et al. Sexually Transmitted Infections Treatment Guidelines, 2021. MMWR Recomm Rep. 2021;70(4):1-187. DOI: 10.15585/mmwr.rr7004a1
Gilson R, Nugent D, Werner RN, Ballesteros J, Ross J. 2019 IUSTI-Europe guideline for the management of anogenital warts. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2020;34(8):1644-1653. DOI: 10.1111/jdv.16522
Jung JM, Jung CJ, Lee WJ, et al. Topically applied treatments for external genital warts in nonimmunocompromised patients: a systematic review and network meta-analysis. Br J Dermatol. 2020;183(1):24-36. DOI: 10.1111/bjd.18638
Moore RA, Edwards JE, Hopwood J, Hicks D. Imiquimod for the treatment of genital warts: a quantitative systematic review. BMC Infect Dis. 2001;1:3. DOI: 10.1186/1471-2334-1-3
Tatti S, Stockfleth E, Beutner KR, et al. Polyphenon E: a new treatment for external anogenital warts. Br J Dermatol. 2010;162(1):176-184. DOI: 10.1111/j.1365-2133.2009.09375.x
Yorumlar